محتشم شاعری متعلق به دو استان

شمس‌الشعرا کمال‌الدين محتشم کاشانى پسر خواجه ميراحمداز خاندانى متمکن در کاشان به‌وجود آمد که اصلش از نراق بود. و اکنون با توجه به اینکه نراق جزو استان مرکزی محسوب می گردد  محتشم به دو استان کشور یعنی مرکزی و اصفهان تعلق دارد و این افتخاری است برای مردم فهیم شهر تاریخی نراق که از چنین پشتوانه های فرهنگی  بزرگی برخوردار می باشند .
نراق در سالیان گذشته به لحاظ نزدیکی مسافت ، قرابت  فرهنگی زیادی با شهرکاشان  داشته و عمدتا خانوانده های  متمکن  برای تحصیل و کسب و کار این شهر تاریخی را اکه از رونق خوبی هم برخوردار بوده  انتخاب می کرده اند. خواجه میر احمد پدر محتشم تاجری بود که برای رونق تجارت خود  از شهر نراق به کاشان مهاجرت نمود ، این مهاجرت موجب گردید که محتشم مانند شاعر  معاصر خود خواجه ثنائى که او هم بازرگان زاده بود  در آغاز جوانى کار پدر را دنبال کند و سپس از کار دست باز داشت و شاعرى را شغل  خود ساخت و در اين فن شاگردى مولانا صدقى استرآبادى اختيار کرد، و با شاعران عهد خويش مانند حيرتى تونى، حالى گيلانى، مجاهدالدين خوانسارى، امير شمس‌الدين محمد کرمانى، ميرزا سلمان جابرى اصفهانى (از بزرگان دولت صفوى)، ضميرى اصفهانى و وحشى بافقى و ديگران رابطه داشته و با آنان مشاعره و مکاتبه مى‌نموده است، و اگرچه زندگانى را با بازرگانى آغاز کرده بود ليکن به زودى با استفاده از مهارت خود در شعر ثروتى اندوخت و زندگى پرجلالى ترتيب داد.
محتشم در اصل و بنياد شاعرى خود قصيده‌سرائى مداح بود و پادشاهان و بزرگانى را مانند شاه‌تهماسب صفوى، غياث‌الدين مير ميران حاکم يزد، پسران شاه تهماسب و نيز در همان حال پادشاهان جزء دکن و جلال‌الدين اکبر و امثال آنان را مدح مى‌گفت و قصيده‌هائى در ستايش آنان مى‌فرستاد.
اما شهرت عمدهٔ محتشم در ساختن شعر مذهبى او است، خاصه در رثاء اهل‌بيت. در علت اشتغال محتشم بدين‌گونه شعر نوشته‌اند که روزى قصيده‌اى در مدح تهماسب صفوى و شاهزاده پريخان خانم فرستاد ولى شاه پس از شنيدن آن ”فرمودند که من راضى نيستم که شعرا زبان به‌مدح و ثناى من آلايند، قصايد در شأن شاه ولايت پناه و ائمهٔ معصومين عليهم‌السلام بگويند، صله اول از ارواح مقدسهٔ حضرات و بعد از آن از ما توقع نمايند...“
محتشم در عهد خود از شاعران نام‌آور و محل احترام و توجه بود و چندتن از شاعران معروف زمان شاگرد او بوده‌اند مثل ميرتقى‌الدين کاشانى صاحب تذکرهٔ مشهور خلاصةالافکار و نوعى خبوشانى و مظفرالدين حسرتى و ظهورى ترشيزى. ميرتقى‌الدين مجموعهٔ اثرهاى استادش محتشم را در پنج کتاب شعر و دو کتاب آميخته از پيوسته و پراکنده فراهم آورد.
اکثر مردم این شعر محتشم را که در رثای سالار شهیدان سروده است را شنیده اند که با این بیت شروع می شود

باز این چه شورش است که در خلق آدم است             باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است .

مرگ محتشم به‌سال ۹۹۶ روى داد و مقبره‌اش در کاشان برپا است.

منبع :پایگاه مجمع الشعرای اینترنتی http://shoara.jahanpayam.com

    تصاویر: